Kasandra — gde se nalazi, mesta na istočnoj i zapadnoj obali, plaže za decu, kanal kod Potideje i put iz Srbije

Gde se nalazi Kasandra

Halkidiki se na jugu deli na tri poluostrva, a Kasandra je prvo sa zapada. Pruža se između Termajskog zaliva, koji je deli od obale Pierije i Olimpa, i Kasandrijskog zaliva, preko koga se vidi Sitonija.

Poluostrvo je nisko, prekriveno borovim šumama koje se spuštaju do mora, maslinjacima i obrađenim poljima. Zbog toga se mnoge plaže nalaze u prirodnom hladu borova, što je leti velika prednost za porodice.

Na severu, kod Nea Potideje, poluostrvo je od kopna odvojeno kanalom. Preko njega vodi jedini kopneni put na Kasandru, pa svako ko dolazi kolima ili kombijem prolazi preko istog mosta.

Kanal kod Nea Potideje

Na najužem delu prevlake Korinćani su oko 600. godine pre nove ere osnovali grad Potideju. Kasandar ga je 316. pre nove ere obnovio i po sebi nazvao Kasandreja.

Kanal je dug 1.250 i širok 40 metara. Zvanična turistička stranica Centralne Makedonije navodi da potiče iz perioda od 4. do 1. veka pre nove ere i da mu je najverovatniji graditelj bio Kasandar. Posle ustanka 1821. kanal je ponovo prokopan, a most preko njega podignut je 1970. godine.

Današnja Nea Potideja ponovo je osnovana 1922, kada su se u nju naselile izbeglice iz Istočne Trakije. Administrativno ne pripada opštini Kasandra, već susednoj opštini Nea Propontida, iako je ulaz na poluostrvo upravo ovde.

Palena, Flegra i antički gradovi

Pre nego što je dobila današnje ime, Kasandra se zvala Palena, a još ranije, prema predanju, Flegra. To ime znači „mesto vatre”, a po grčkoj mitologiji ovde su se divovi borili protiv bogova.

U antici je na poluostrvu bilo više gradova. Strabon na prelazu era navodi pet: Kasandreju, Afitis, Mende, Skione i Sane. Mnogi od njih nastali su kao naseobine doseljenika sa Eubeje, iz Eretrije.

Mende, na zapadnoj obali kod današnje Kalandre, bio je u antici poznat po vinu. U Mendi je rođen vajar Peonije, autor čuvenog kipa boginje Nike u Olimpiji.

Kasandreja je 43. godine pre nove ere postala rimska kolonija, kojoj je pripadalo celo poluostrvo. Bila je središte poluostrva sve dok je oko 540. godine nisu razorili Huni.

Od Osmanlija do turizma

Osmanlije su Kasandru zauzele oko 1430. godine. Poluostrvo je 1821. podiglo ustanak, a posle njegovog gušenja Turci su ga spalili. Stradanje iz te godine meštani pamte kao holokaust Kasandre.

U vizantijskoj kuli u Nea Fokei 1821. je bio štab Emanuila Papasa, vođe ustanka na Halkidikiju. Kula je jedina na Halkidikiju sačuvana do zubaca, a krov joj je obnovljen 1976. godine.

Kasandra je deo Grčke postala 1912, a od 1980-ih turizam je zamenio poljoprivredu kao glavna privredna grana. Najviše se izgradila istočna obala, od Kalitee do Pefkohorija.

U avgustu 2006. veliki šumski požar zahvatio je središnji i južni deo poluostrva, između Polihrona i Pefkohorija, a deo meštana evakuisan je morem na obalu Sitonije.

Opština i Kasandrija, srce poluostrva

Opština Kasandra nastala je 2011. spajanjem dotadašnjih opština Kasandra i Palini. Ima 16.861 stalnog stanovnika i obuhvata gotovo celo poluostrvo, osim severnog dela sa Nea Potidejom.

Sedište opštine je Kasandrija, do 1955. poznata kao Valta. To je gradić u unutrašnjosti, na pola puta između Sivirija na zapadnoj i Kalitee na istočnoj obali, sa domom zdravlja, bankama i radnjama.

U unutrašnjosti je i Kasandrino, malo selo usred borove šume zaklonjene od vetra. Ime je dobilo po Kasandriji, jer su se pastiri iz nje ovde povlačili na zimovanje. Kroz šumu vode staze, a neke od njih spuštaju se do mirne plaže Mola Kaliva.

Kasandrija je i kulturni centar poluostrva, sa opštinskom filharmonijom i muzičkom školom. Jednom nedeljno u njoj se održava pijaca, a crkve Rođenja Bogorodice i Svetog Atanasija potiču iz sredine 19. veka.

Istočna obala: od Nea Fokee do Pefkohorija

Istočna obala gleda na Kasandrijski zaliv i Sitoniju. Ovde je najviše hotela, letovališta i noćnog života, pa je to najživlji deo poluostrva.

Nea Fokea ima malu luku, kulu nad ulazom u nju i plažu okruženu borovima. Na ulazu u selo je crkva Svetog Pavla, sa podzemnim prolazom i izvorom; po predanju, apostol Pavle se u tom prolazu kroz stenu krio od rimskih progonitelja.

Nešto južnije, na uzvišenju iznad zaliva, je Afitos, selo kamenih kuća i kaldrmisanih ulica, koje je u 19. veku bilo najnaseljenije na poluostrvu. U kući Aletras na glavnom trgu je etnografski muzej.

Ime Kalitea znači „lep pogled”, po vidiku preko mora na Sitoniju. To je jedno od najvećih trgovačkih središta Kasandre i mesto najbogatijeg noćnog života. U blizini je hram Amonovog Zevsa, dorsko svetilište iz 4. veka pre nove ere.

Južnije se nižu Kriopigi, Polihrono, Hanioti i Pefkohori. Kriopigi je amfiteatralno sagrađen na padini brda, a šljunkovita plaža u podnožju dva puta je nagrađena plavom zastavicom.

Polihrono leži na mestu antičkog Neapolisa, čiji se akropolj i nekropola mogu obići, a plaža mu je duga i peščana. Hanioti je ime dobio po doseljenicima iz Hanje na Kritu, a plaža mu je mešavina šljunka i peska, sa uređenim parkom pored nje.

Pefkohori znači „selo borova”, po borovima kojima obiluju okolna brda. Do 1965. zvao se Kapsohora, a predanje to ime vezuje za požar koji je selo progutao 1805. godine.

Jug: Paliouri i Agia Paraskevi

Paliouri leži među niskim brdima, blizu rta Paliouri, najjugoistočnije tačke poluostrva.

Na jugu poluostrva, nekoliko kilometara od Paliourija, je selo Agia Paraskevi, okruženo borovom šumom sa pešačkim stazama. Meštani se uglavnom bave pčelarstvom i gajenjem maslina.

Selo je najpoznatije po termalnoj banji, čija voda ima prirodnu temperaturu od oko 37,5 do 39 stepeni. Banja ima bazene, saune i hamam, radi od aprila do novembra, a voda se koristi kod bolesti kostiju, zglobova i kože.

Zapadna obala: zalasci sunca i duge plaže

Zapadna obala gleda na Termajski zaliv, pa su ovde zalasci sunca nad morem. Pošto je istočna obala najizgrađenija, zapadna je u proseku mirnija.

Kod Kalandre, na mestu antičke Mende, nalazi se rt Posidi. Tu je Posejdonov hram, prema opštini najstariji posvećen ovom bogu, a nadomak sela je i crkva Bogorodice, podignuta 1619. godine. Na rtu stoji svetionik koji je 1864. podigla francuska svetioničarska kompanija i koji i danas radi. Kako se pesak taložio, more se povuklo i nastala je široka plaža.

Plaža Fourke, poznata i kao Skala Fourkas, duga je 2,5 kilometra, a staro selo je oko dva kilometra od obale, među kamenim kućama i malim crkvama. Na istoj obali su i Nea Skioni, nazvana po antičkoj Skioni, sa plažom više puta nagrađenom plavom zastavicom, i Siviri, letovalište blizu Kasandrije.

Dva letnja festivala: Sani i Siviri

Na Kasandri se svakog leta održavaju dva velika festivala, Sani i Siviri. Sivirski festival, poznat i kao Festival Kasandre, organizuje Kasandrija, a održava se u letnjem pozorištu u Siviriju.

Sani, u blizini Nea Fokee, leži na mestu antičkog grada koji su osnovali Eretrijci. Iznad naselja stoji kula Stavronikita iz 1543, a oko nje se od 1982. svakog jula i avgusta održava Sani festival, na kome nastupaju umetnici iz celog sveta.

Plaže za decu i za hlad

Za porodice sa malom decom opština Kasandra posebno ističe Polihrono i Kaliteu, gde je ulaz u more postepen. Polihrono je, prema opštini, najomiljenije porodicama, dok mlađi gosti radije biraju Kaliteu zbog noćnog života.

Ko traži prirodni hlad, na Kasandri ga lako nalazi, jer borova šuma na mnogim mestima dopire do samog peska. Zapadna obala je dobar izbor za mir i zalaske sunca, a istočna za sadržaje i plaže sa ležaljkama.

Šta probati i poneti kući

Opština Kasandra kao najpoznatije lokalne proizvode ističe maslinovo ulje i krupnu zelenu maslinu Halkidikija, koju na poluostrvu gaje hiljade ljudi. Mala pakovanja maslina zgodna su za poklon.

Med iz Agia Paraskevi spada među najbolje u Grčkoj, a kupuje se direktno od pčelara ili u radnjama. Med i ulje proizvode i meštani Kasandrina i Kalandre.

Oko Nea Fokee vinogradi pokrivaju velike površine, pa se ovde pravi cipuro i uzo. Cipuro sa mezetima uobičajen je prizor u podne, u tavernama širom poluostrva.

Letnji sabori po selima

Pored festivala, leto na Kasandri obeležavaju seoski sabori o crkvenim praznicima. U Nea Fokei se 29. i 30. juna slavi praznik apostola Petra i Pavla, kod crkve Svetog Pavla.

U Fourki su najveći letnji sabori o Svetoj Marini 17. jula, Svetom Iliji 20. jula i Svetoj Paraskevi 26. jula. Tada je selo najživlje, a kulturno društvo svakog leta priprema i programe za decu.

Kasandra ili Sitonija

Ovo je jedno od najčešćih pitanja pred letovanje na Halkidikiju. Kasandra je najgušće naseljena, sa mnogo velikih hotela, banjom, festivalima i noćnim životom. Prema našim izmerenim rutama, od Beograda do Nea Potideje, na ulazu u Kasandru, ima 690 km, a do Sartija na Sitoniji 762 km.

Sitonija, susedno poluostrvo na istoku, opisuje se kao najizvornije i najdivljije lice Halkidikija, sa skrivenim uvalama i borovim šumama do mora. Ko traži sadržaje i živost, bira Kasandru, a ko mir i prirodu, često Sitoniju. Mesta i plaže susednog poluostrva opisani su u vodiču Sitonija — mesta na zapadnoj i istočnoj obali, plaže sa prirodnim hladom, Toroni i Porto Kufo, pogled na Svetu Goru i put iz Srbije.

Kako se stiže iz Srbije

Naša ponuda obuhvata 15 mesta na Kasandri. Prema našim izmerenim rutama, od Beograda je do Nea Potideje, na ulazu u poluostrvo, 690 km, do Haniotija 724 km, a do Paliourija na samom jugu 736 km.

Najkraći put je sa juga Srbije: od Niša do Haniotija je 494 km, a iz Vranja 392 km. Iz Novog Sada je put najduži, 804 km i oko 10 sati čiste vožnje.

Polazak iz Beograda je u 21:00, a iz Novog Sada u 20:00. Prevoz iz Niša do Haniotija košta 70 € u jednom smeru i 130 € povratno. Prevoz iz Pančeva do Haniotija košta 85 € u jednom smeru i 150 € povratno.

Dolazimo po vas na dogovorenu adresu i vozimo vas direktno do cilja — bez presedanja i bez čekanja na stanici. Vozimo svakog dana, u oba smera — i polazak iz Srbije i povratak nazad su garantovani i ne otkazuju se sa naše strane, bez obzira na broj putnika. U cenu su uključeni jedan kofer i ručni prtljag po putniku. Dečje sedište obezbeđujemo po potrebi — samo nam to recite pri rezervaciji.

Pregled svih mesta i polazaka nalazi se na stranama Kombi prevoz Beograd → Kasandra, Minibus prevoz Novi Sad – Kasandra i Prevoz putnika Niš – Kasandra. Pravila za granicu, osiguranje i boravak u Grčkoj opisana su u vodiču Putovanje u Grčku iz Srbije — pasoš, dve granice do Evzona, EES, boravišna taksa, zdravstveno osiguranje i hitni brojevi.